نظریه اجتماعی، هنر و سیاست (ترم دوم)

240,000 تومان

مهلت ثبت‌نام
00/08/02
تاریخ شروع
00/08/04
استاد
دکتر حسینعلی نوذری

نظریه اجتماعی، هنر و سیاست (ترم دوم)

( دپارتمان جامعه شناسی آکادمی شمسه)

مدرس : دکتر حسینعلی نوذری

در این کارگاه آموزشی سعی داریم تا در خلال 15 جلسه به بررسی و تحلیل رابطۀ میان حوزه‌‌های سه گانۀ نظریۀ اجتماعی، هنر و سیاست بپردازیم. این مهم را از طریق ارائه رئوس عمدۀ مطالب و مفاهیم و نظریه‌‌ها و الگوهای تحلیلی و تبیینی موجود در هریک از این حوزه‌‌ها پی خواهیم گرفت.

ابتدا در سه جلسه به تعریف این سه حوزه از منظر پارادایم‌‌های علمی – آکادمیک مبادرت خواهیم کرد. سپس نظریۀ اجتماعی را در برشی تاریخی از منظر نظریۀ اجتماعی ‌‌_کلاسیک، مدرن و پست مدرن مورد بررسی قرار خواهیم داد. الگوهای نظری  پارادایم‌‌های جا افتاده و مستقر در عرصۀ هنر را نیز با ترسیم و تدوین و ارائه مهم‌‌ترین نظریه‌‌های مربوط به هنر، مانند: نظریۀ نهادینۀ هنر (جرج دیکی)، نظریۀ بیانی یا اکسپرسیونیستی هنر، نظریۀ ادراکی _ شناختی هنر، نظریۀ بازنمایانۀ هنر( نظریۀ محاکات، تقلید امر واقع)، نظریۀ صورت معنادار(کلایو بل)، نظریۀ ایدئالیستی هنر(کالینگوود)، نظریه شباهت خانوادگی( لودویگ ویتگنشتاین) و …. دنبال خواهیم کرد.

از آنجا که در قرن بیستم شاهد گسترش و افزایش جایگاه، اهمیت، نقش و کار ویژه‌‌های هنر و زیبایی شناسی در فلسفۀ قرن بیستم بطور عام هستیم و به وضوح شاهد آن بوده و هستیم که معضل زیبایی شناسی بار دیگر به مضمون محوری فلسفه و نظام‌‌های فکری و فلسفی تبدیل شده است، لذا یکی از مواردی که در کارگاه حاضر به آن پرداخته خواهد شد، توجه به شرایط و وضعیت یا مرحلۀ پیشا تاریخ مباحث معاصر است. لذا در راستای نیل به این مهم به تاسی از نظریه پردازان انتقادی مکتب فرانکفورت (نسل دوم) شش موضوع و موضع محوری  کانونی زیبایی شناسی فلسفی قرن بیستم را مورد بحث و بررسی قرار خواهیم داد.

این شش موضع فلسفی درباره‌‌ی زیبایی شناسی عبارتند از: پراگماتیسم جان دیوئی ، انسان شناسی فلسفی ( آرنولد گهلن)، مارکسیسم ساختاری گئورگ لوکاچ، فنومنولوژی(پدیدارشناسی) (مارتین هیدگر، اسکاربکر)، سمیوتیکس یا نشانه شناسی (میخائیل باختین)، و بالاخره نظریه انتقادی( والتر بنیامین، تئودور آدورنو)، در جریان طرح مطالب فوق، مباحث تحلیلی و تبیینی با مضامین، مفاهیم، نظریه‌‌ها و رویکردهای عام در عرصه سیاست (به مثابه علم) را نیز مورد توجه قرار خواهیم داد. در این راستا، کلیاتی در تعریف و تحلیل سه‌‌گانه‌‌های گفتمان سیاست (اندیشه سیاسی، فلسفه سیاسی و نظریه سیاسی) و مفاهیم کلیدی موجود در این گفتمان مانند: قدرت، اقتدار، مشروعیت، جامعه مدنی، آزادی، دموکراسی، برابری، عدالت، دولت، حکومت، حاکمیت و …. ارائه خواهیم کرد و برمناسبات موجود میان این مفاهیم و هنر و زیبایی شناسی تاکید و تمرکز خواهیم نمود.

فهرست کلی مطالب جلسات کارگاه آموزشی

ترم اول

جلسه اول: نظریه اجتماعی : چیستی و چرایی

– سرشت، خاستگاه و معنای “نظریه”

– مفهوم “علم” و جایگاه علوم اجتماعی

– روش و روش شناسی(متد، متدولوژی) در تحقیقات و پژوهش های علوم اجتماعی

– سرشت و کار یژۀ ” نظریه اجتماعی”

– “امر واقع”، “ارزش”، “عینیت”

– مناسبات نظریۀ اجتماعی با سایر نظریه‌‌ها و رشته‌‌ها

– رابطۀ نظریه اجتماعی با نظریه سیاسی و فلسفۀ سیاسی

– رابطۀ نظریۀ اجتماعی و هنر و ادبیات

– رابطۀ نظریۀ اجتماعی و انسان شناسی، تاریخ، فلسفه، الهیات

– رابطۀ نظریۀ اجتماعی و روان شناسی

جلسه دوم: نظریه اجتماعی و نظریۀ جامعه شناسیک ( شباهت‌‌ها و تفاوت‌‌ها)

– نظریه جامعه شناسیک در مقابل نظریه اجتماعی

– تاریخچه نظریه‌‌های جامعه شناسیک

– مسائل و موضوعات نظری محوری ( پرسش‌‌های سه گانه)

– سه تقابل دوگانۀ عمده ( ذهنیت+علیت، ساختار+کارگزار، همزمانی+درزمانی)

جلسه سوم: نظریۀ اجتماعی کلاسیک (سنت و مدرنیته:سنتی چیست؟ مدرن چیست؟)

– ظهور و بربالیدن انواع مدرنیته (فرهنگی، سیاسی، اجتماعی، اقتصادی)

– نظریه اجتماعی در قرن نوزدهم

– اقتصاد سیاسی و فایده گرایی (آدام اسمیت و جرمی بنتام)

– لیبرالیسم و جامعه مدنی ( جان استوارت میل، الکسی دوتوکوویل)

پوزیتیویسم ( اگوست کنت، هربرت اسپنسر)

– الیتیسم (نخبه گرایی): موسکا، پارتو، میخلز

جلسه چهارم: نظریۀ اجتماعی کلاسیک

– کارل مارکس و امیل دورکیم

– ماکس وبر و گئورگ زیمل